Kunstenaar van het jaar?!

Blijkbaar is een menselijke eigenschap, dat wij de beste willen zijn. Daarvoor zijn vele competitieve vormen ontwikkeld. Met name in de sport kennen we het. De voetbal competities, WK en EK, Olympische Spelen, sportman van het jaar, diverse wielerkoersen, turnwedstrijden en zwemcompetities. Op alle fronten, in de sport, houdt men wedstrijden om te zien wie de beste is. Heel acceptabel, want men meet zich met het zelfde (dezelfde tak van sport). Meer moeite heb ik met de sportman, of vrouw, van het jaar. Je gaat dan vergelijkingen opzoeken, die "gezicht" zijn. Binnen een reguliere sport competitie zijn zeer objectieve criteria toe te passen. Ga je die grens over wordt het erg lastig. Hoe kan ik aangeven dat een zeiler of een marathonloper man/vrouw van het jaar wordt? Naar mijn idee komen dan tal van subjectieve beoordelingen naar boven.



Het competitieve zien we niet alleen in de sport. Ook binnen het bedrijfsleven en op vele andere vlakken hebben de jaarlijkse verkiezingen van "de beste". Maar waarom die drang zo de beste te zijn? Deels heel begrijpelijk; men wil zich verkopen, de omzet verhogen, boven de grijze massa uitsteken. En ondanks de toenemende subjectiviteit kan ik mij diverse andere vormen van competitie elementen voorstellen. Alhoewel, wanneer het om het ego van de persoon gaat heb ik er al meer moeite mee. Een Miss verkiezing is aan mij niet besteed. De mooiste vrouwen, die kom je op straat tegen. Daarbij verrek je je nek, of ze houden je een nacht half uit je slaap. Dat heb ik bij een Miss verkiezing dus nooit gehad; opgelapte Barbiepoppen....



En dan kom je naar de meest subjectieve vorm: kunst. De beste muziekgroep ken ik niet, behalve mijn puur persoonlijke voorkeuren. Je kan wel de best verkopende groep aanwijzen. De beste... De top 2000 kent al jaren, met regelmaat, Queen op één. Enorm subjectief. Een feit is dat het heerlijk is ieder jaar al die muziek aan je voorbij te horen gaan, maar wat nu op plaats 1 moet... What the hell!



Ook in de boekenwereld zijn diverse prijzen (AKO literatuurprijs, NS prijs, en noem maar op). Het zegt mij niet zo veel. Maar, en dat komt wel overeen met de top 2000, het is de omgeving die nomineert en kiest. Het is niet de auteur die zich aanmeldt voor dergelijke prijzen. Dat maakt absoluut een verschil, maar naar mijn idee doet het mij weinig, behalve dat het een opsteker is voor de verkoopcijfers.



Dan zijn er nog de verkiezingen van "kunstenaar van het jaar", of andere kunstenaarsverkiezingen. In vrijwel alle gevallen dient de kunstenaar zich zelf aan te melden. Ja, en dan ga ik grote vraagtekens zetten. Immers, het werk van de kunstenaars is zo divers (zelfs binnen iedere discipline) dat een verkiezing hoe dan ook een enorm subjectief karakter kent. De andere kant is de kunstenaar zelf. Waarom in hemelsnaam wil je jezelf in zo'n competitie storten? Voor negentig procent is de uitkomst frustrerend. Maar, wat wil je er mee bereiken? Dat je de beste bent..., maar waarvan? Kunst is voor mij primair een individuele emotie, welke middels basiskennis tot uiting wordt gebracht. Bijna niets is persoonlijker dan de uiting van kunst. Dus de beste kunstenaar is het meest persoonlijk? Het meest emotioneel? Zo werkt dat volgens mij niet. Nee, de kunstenaar is uitermate sensibel. Veruit de meeste kunstenaars zijn daardoor onzeker over hun eigen kunne. Dat los je niet op door de erkenning af te dwingen... Bijvoorbeeld middels competitieve elementen.

Zelf schilder ik. Geen schilderij is het zelfde. Ik maak geen productie. Wanneer ik mee zou doen met "de kunstenaar van het jaar", dan zegt dat niets. Of het wordt gebaseerd op een werk (waarbij ik natuurlijk eentje kies die ik goed vind), of het gaat over een oeuvre waar juist hele slechte werken tussen zitten.

Wat ik wel doe is mijn kunst zichtbaar maken. Dat doe je via exposities, internet (Facebook, sites, eigen website, etc.), kranten artikelen, etc. Mensen reageren daarop (en vooral velen niet), en daar van uit ontvang je een stukje waardering. Zeker wanneer het leidt tot het moment dat mensen je benaderen. Benaderen voor opdrachten, exposities en bijvoorbeeld publicaties. Wanneer iets dergelijks ontwikkelt voelt dit voor mij als waardering. Als ik vervolgens werk verkoop mag ik alleen maar meer dan tevreden zijn. Maar ik kan mijn werk niet vergelijken met het werk van anderen, en niet van het werk van collega's die in andere stijlen schilderen. Laat staan vergelijking met andere kunstvormen (beeldhouwen, fotografie, etc.). Kunst is en blijft uitermate subjectief en is niet in relatie tot elkaar te beoordelen. Het is de onzekerheid van de kunstenaar zich te willen meten met anderen. En vaak ervaar ik dat als heel onterecht. Dan denk ik: wat jij maakt is goed, je krijgt aandacht en waardering..., accepteer dat!



En wanneer er een prijzencircus op kunst en kunstenaars losgelaten wordt dan moet het niet vanuit de kunstenaar zelf komen. Een periodiek, een organisatie, of wat dan ook, kan zelf een prijs (waardering) in het leven roepen. Dan heeft een dergelijke prijs ook waarde, zoals met name in de literatuur te zien is.

Wel moet ik bekennen, dat ik in 1986 (ongeveer) heb mee gedaan aan de jaarlijkse wedstrijd voor jonge kunstenaars van koningin Beatrix. Ik moest toen naar het paleis op de Dam (nou ja, in een ruimte daarnaast). Ik werd destijds vierde. Geen prijs, geen aandacht. Ja, ik was teleurgesteld, maar het heeft mij ook aan het denken gezet.



De andere kant is, en daar ben ik het absoluut mee eens, is dat de kunst in Nederland meer publieke aandacht verdient. Het gast goed met de economie, maar de cultuur is niet zo dat men makkelijker over gaat tot kunstaankopen. Aan veel vormen is aandacht in de media en zo ook op televisie. Zodra het over kunst gaat (schilderen, beeldhouwen, etc.) gaat het alleen maar over de "gevestigde" orde; van Gogh, Rembrandt, Dali, Picasso, en ga zo maar door. De hedendaagse ("kleine") kunstenaar krijgt geen platform, op regionale nieuwsmedia na. Daar zou wel eens verandering in mogen komen. O ja, en dan heb ik het dus niet over "bekende Nederlanders" die ook schilderen of kunst maken (zoals Ruud de Wild)

Dat lijkt mij een gezamenlijk steven... Ja, individuele erkenning moet jezelf niet afdwingen, maar met elkaar gezamenlijk de erkenning afdwingen lijkt mij wel een nobele zaak! Dat is iets wat wij, kunstenaars, wel verdienen met onze onuitputtende inzet voor het vak.

Dood aan voetbal!

Nee, geen protestleus om aan te geven dat ik tegen voetbal zou zijn, maar de harde realiteit in Qatar. Voor het WK van 2022 (?) worden stadions en faciliteiten gebouwd. Veel arbeiders worden ingevlogen en per dag sterft er een. Tenminste het gemiddelde ligt in die richting.

Bloed kleeft aan voetbal, en straks bij de WK nog meer. Ongeveer 4000 doden, om een paar potjes voetbal mogelijk te maken. We zeiken over de kosten van de HOV, dure investeringen in infrastructuur en geld voor de sociale zekerheid is er niet. Er gaan enorme kosten naar het voetbal. Niet reëel meer, maar het potje móét door gaan! Wat heeft de mens toch een bord voor z'n kop.

De kosten rond voetbal zijn absurd. Miljoenen aan transfer kosten, buitensporige inkomsten, enorme veiligheidskosten en nog maar te zwijgen over het leger aan bobo's, vervoer en de stadions. En dat zooitje verdomd het ook nog eens een stapje terug te doen. Reina heeft hier zeer recent een blog over geschreven (reinadehaan/blogspot.nl), die ik dan ook van harte onderschrijf. Maar in feite is zij nog mild, maar het nieuws uit Qatar kwam dan ook ná zij haar blog had geschreven.

Er wordt een gigantische infrastructuur voor de WK gebouwd. Qatar heeft te weinig arbeidskrachten. Dus worden ingevlogen. Uit Nepal, India en diverse gebieden, waar je goedkope arbeidskrachten kan wegjassen. En dan beloof je ze 250 euro per maand, om zich bij ruim 40 graden Celcius uit te knijpen. En dan blijkt ook nog eens dat zij maar 180 euro per maand vangen. De boel wordt nog belazerd ook. Vind je het dan gek dat bij deze idioot hoge temperaturen jongens van 16 sterven aan een hartinfarct? Nee, dat is niet gek, maar wel heel erg grens overschrijdend. Schandalig.

Er kleeft bloed aan dat WK, maar het doet je ook even stil staan bij hoeveel geld er in sport rond gaat en hoeveel leed dit berokkend. Nou, dat is heel veel! Straks de Olympische Spelen in Brazilië. Ook hier wordt voor kapitalen van alles uit de grond gestamd. Ook valk

len doden onder de arbeiders en worden arbeiders uitgebuit. De verhalen bij de Spelen in China waren eigenlijk ook niet veel anders. Ondertussen wordt gezegd dat het ten gunste is van de economie. Natuurlijk speelt een zelfde situatie in de kledingbranche en met name in India. Slechte omstandigheden en hier juist door die slecht omstandigheden… doden (voor onze goedkope kleding). Deels kan ik daar wat bij bedenken, maar ten koste van wat? En het economische argument lijkt mij (in die verhouding) in een staat als Qatar niet relevant. Geleuter zelfs.

Zelf kijk ik de tour de France. Regelmatig denk ik aan de kosten hiervan. Die tour kost een vermogen, maar de meeste kosten zijn zogenaamde directe kosten. Er hoeven geen infrastructurele aanpassingen te worden gedaan. Dat scheelt.

Later we eens alle professionele sporten van de hele wereld bij elkaar nemen en de totale kosten eens optellen. Ik durf geen gok te doen op hoeveel tientallen miljarden we uitkomen, maar ik durf mijn hand in het vuur te steken dat de mondiale armoede voor een groot deel opgelost kan worden. Ja, zo gezond is sport.

bron: AD

De andere kant van het verhaal is dat er ook doden vallen ín de sport. Diverse sporten zijn risicovol. Afgelopen week is er nog een dode gevallen bij de spectaculaire zeilrace (America's Cup met gigantisch grote catamarans)  in San Francisco dan denk ik nog; het doen ze zelf, het risico nemen ze zelf. Dat kan je van die arbeiders in Qatar niet zeggen. Er wordt ze een worst voorgehouden, gebaseerd op hun al erbarmelijke omstandigheden en vervolgens worden ze verder uitgeknepen. Het is ook niet alleen dat er teveel sterven, maar ook hun leefomstandigheden zijn ronduit erbarmelijk. En dat voor voetbal....

Ik heb al eerder een keer geschreven dat ik van mening ben dat een voetballer eigenlijk niet meer dan een (mogelijk) vakbekwame arbeider is. Alleen is er nog wel eens een verschil tussen inkomsten. Dat pleidooi wil ik bij deze nog eens extra kracht bij zetten.

Het sporten wordt zwaar overdreven. Ook in de lokale politiek merk ik het. Laatst had ik een motie over de verlichting bij sportvelden. Een strontemmer van kritiek viel over mij heen. Ja, vroeger trainden we tot het donker werd. Nu moet je toch echt tot elf uur kunnen trainen. Stel je voor. Nee, nu moeten we alles en sporten is gezond. Zo gezond dat we andere dingen er niet voor opzij zetten. Sport wordt half heilig verklaard, en zelfs zo heilig dat er nu wel even geschokt wordt gereageerd op de berichten uit Qatar, maar straks gewoon naar die WK gaan kijken.

Op Facebook valt het mij ook wel eens op, net als Twitter. Sport is daar een hot item en sommige geven bijna een live verslag van wedstrijden, terwijl zij eigenlijk ergens anders mee bezig zijn. We verkloten de aarde liever, dan dat wij de professionele sport eens gaan normaliseren. Net als de wapenlobby is de sportlobby haast oppermachtig. Veel mensen die potentiële klagers zijn over maatschappelijke en politieke besluiten blijken percentueel veel grote sportliefhebbers. Het lijkt haast een causaal verband. Niet vreemd, want sport is heilig, en daarvan realiseren wij ons niet hoe enorm veel wij hier als individu aan betalen.

Er zal weinig veranderen. Teleurgesteld blijf ik achter. Een ding weet ik zeker; ik zal de WK in Qatar straks niet volgen! Maar ach, ik heb sowieso niet zo veel met voetbal. Voor mij zijn andere zaken van groter belang! Daar ga ik mij nu maar weer eens aan wijden.....

Sportziek

voor oorsprong waren de atleten naakt

Reclame is een belang van een bedrijf. Het zet (letterlijk) je product op de markt. Daar wordt budget voor gereserveerd. Sponsoring is een vorm van reclame. Het bedrijf verbind zich aan een ander product (meestal sport). Reclame is ook goed voor de economie en werkgelegenheid; reclamemakers, media, drukkers, etc.

hoe ver kan je overdrijven?

Op zich is er niets mis met reclame en sponsoring en je kan het zelfs als een positieve impuls zien. Een stapje verder is 2012. Eerst de EK voetbal, dan de Tour (en andere grote wielerrondes) en op dit moment de Olympische spelen. Ziggo maakte reclame dat dit een onvergetelijk tv jaar wordt en refereerde aan bovengenoemde evenementen.

Hartstikke mooi allemaal, maar zo mooi is het nu ook weer niet. Ja, reclame is goed en belangrijk, maar waar ligt de grens. Waar ligt de grens om economie te stimuleren?Want dat is een van de drijfveren van dergelijke grote evenementen.

Er wordt geïnvesteerd in grote stadions, infrastructuur en tal van andere zaken. Soms volledig indirecte zaken, zoals die kabelbaan in London. Heel veel geld gaat er naar toe. Alles onder het motto, dat investeren terugverdienen betekent. Jammer, dat keer op keer dat laatste niet op gaat. Reina de Haan refereert hier in haar blog ook heel fijntjes aan (ik stel mij helemaal achter haar blog!).

ik wil mijn leven laten sponsoren...

Alles moet groter, maar daarbij overspelen wij onszelf. We zien de waanzin van de omvang niet meer. Het meest schrijnende is de context. Wanneer het overal goed gaat op deze wereld, er nauwelijks problemen zijn en ieder mens een kwaliteit van leven heeft mag je van mij best zo veel uitgeven aan al die onzin. Immers, zoals ik al aan gaf, het schept ook werk, welvaart en stimuleert de economie. Alleen dus niet in die mate, dat iedereen er van beter wordt. Nee, veel mensen worden er juist slechter van.

Bezuinigingen in Nederland, economische crisis, ingestorte huizenmarkt, werkloosheid… en we zijn nog steeds in Nederland. Maar kijk eens naar Europa. Griekenland aan de rand van de afgrond, Spanje in het nauw, banken maken verliezen of woekeren hun klanten nog steeds uit. Een hele kleine groep zeer rijken heeft voor biljoenen fraude gepleegd. En verder; de burgeroorlog in Syrië, crisis in landen als Irak, Afghanistan. Wat te verwachten van de komende voedselschaarste? Oogsten mislukken door droogte en overdadige regenval. De graanschuren van de wereld storten in.

v.l.n.r.: FIFA, IOC, wereld atletiek bond

Ondertussen staan er een heleboel mensen een fijn feestje te houden, omdat iemand weer een record breekt. Wat zal mijn biertje goedkoper kunnen wanneer er geen Heinekenpaviljoen in London is, mijn hypotheek betaalbaarder wanneer de Rabo minder sport sponsort,… ach, ga maar door zo. De wereld is behoorlijk scheef gegroeid. En iedere keer kunnen mensen er over schrijven, op de barricaden gaan staan, maar de goegemeente blijft het allemaal geweldig vinden. De meerderheid blijft het pikken. Ze maken zich druk over het gezeik van de buren, maar verder is alles prima.

Er gaat ongeëvenaard veel geld richting sport! Het is geen stimulans meer voor de economie, maar het wordt een schadepost voor de kleintjes! Sport is het katholicisme (middeleeuwen) van deze tijd geworden. Negatief uiten brengt je voor de inquisitie. Want hoe durf je zo kritisch te zijn ten opzichte van al die pracht en praal waar wij onze wereld mee verzieken? Wel, zet mij maar op de brandstapel!

de inquisitie voor de "anti"sporters?